HomeBlogHoogbegaafdheid en montessori: ouder- en leerlingenpanel
single.php
template-parts/single-content.php

Hoogbegaafdheid en montessori: ouder- en leerlingenpanel

Wat is passend onderwijs voor een HB’er op een montessorischool (VO)?

  • Welke unieke mogelijkheden en valkuilen ervaren ouders?
  • Hoe zien hoogbegaafde leerlingen montessorionderwijs? Wat is er al goed, wat kan er nog beter?
  • Hoe kunnen medewerkers beter in staat worden gesteld om passend onderwijs te realiseren?

Het uiteindelijke doel van de VMO Kennisking hoogbegaafdheid is dat passend onderwijs voor hb-leerlingen tot het standaardrepertoire van de montessoridocent gaat behoren.

Ronde 1 15:15-15:30 plenair
De zes ouders vertellen elk in maximaal 2 minuten wat volgens hen de unieke valkuilen en mogelijkheden zijn van voortgezet montessorionderwijs voor hoogbegaafden.

Ronde 2 15:30-16:00
We gaan in groepjes uiteen. In elk groepje zitten 1-2 ouder(s) en/of een leerling en medewerkers.

  1. In ieder groepje is een medewerker (dus geen ouder/leerling) gespreksleider.
  2. De leerling stelt zich kort voor en vertelt waarom volgens hem/haar montessorionderwijs goed is voor hb’ers, en wat er nog beter kan.
  3. Indien gewenst kan de ouder zijn/haar korte pitch nog herhalen.
  4. Vragenronde: ieder (medewerker, ouder, leerling) mag een verhelderende vraag stellen aan ouder en/of leerling.
  5. Reactieronde voor medewerkers: herkennen jullie wat ouder/leerling aangeeft uit eigen lespraktijk? Waar loop je zelf tegenaan? Welke mogelijkheden zie je?
  6. Ouder en leerling reageren hierop, en daarna weer een reactieronde van de medewerkers.
  7. Aan het eind van dit gesprek bepaal je met elkaar wat volgens deze groep de valkuilen en mogelijkheden zijn van passend montessorionderwijs voor hb’ers.

Korte pauze 16:00-16:05

Ronde 3 plenair 16:05-16:15

De groepjes presenteren kort hun bevindingen.

Ronde 4 in groepjes 16:15-16:40

De valkuilen en mogelijkheden indachtig: welke concrete adviezen zouden jullie willen geven over het ontwikkelen en geven van passend montessorionderwijs aan…

  • scholen (docenten/schoolleiders/zorgteams)
  • leerlingen
  • ouders

Schrijf dit advies als reactie op dit blogbericht. Je kunt 1 schrijver aanstellen per groepje, of ieder groepslid iets laten schrijven. Er mag 1 advies naar 1 doelgroep gaan, of meerdere adviezen naar meerdere doelgroepen…

10 reacties op “Hoogbegaafdheid en montessori: ouder- en leerlingenpanel”

  1. everheul@jordanmlu.nl schreef:

    Inbreng van een leerling die liever niet spreekt tijdens het panel:

    Anna (17), 5 vwo
    Ik weet niet wat beter zou kunnen mbt HB. Ik heb ook ADHD, waar ik tegenaan loop, dat kan ook aan de combinatie liggen. Misschien meer begeleiding. In de tweede heb ik begeleiding gehad. Maar opgegeven moment moest ik voor de volgende afspraak een mail sturen en dat deed ik toen steeds niet, en op gegeven moment was er al zoveel tijd overheen gegaan dat ik het niet meer deed.
    Zou Leren leren uitgebreider moeten zijn? Op de basisschool snapte ik namelijk alles. Ik heb nooit geleerd goed te leren of hard te werken als ik het niet meteen snapte.
    Misschien zou je automatisch naar de hb-begeleider moeten gaan als je een hb-testuitslag hebt. Maar niet alle leerlingen zitten daarop te wachten.
    Het zou makkelijker moeten zijn om werk over te slaan als je het snapt. Dat je het afgetekend krijgt als je de proef voldoende hebt gemaakt, of je nou al dat werk hebt gedaan of niet. Sommige leerlingen moeten ook leren of aangeleerd krijgen hoe je dat aanpakt, het overslaan.
    Wat veel leerlingen ook nog moeten leren is het durven vragen als je iets niet snapt of weet of niet weet hoe je iets moet aanpakken. Of als je denkt dat je het al moet weten.
    Misschien in de studieles meer ruimte voor dit soort mentale dingen? We krijgen lessen over drugs en alcohol en eetstoornissen, zou er ook les over ADHD, ASS, HB, depressies moeten komen?
    Mijn IQ-test heeft mij wel wat gebracht. Erkenning: ik ben niet “lui”, het ligt ergens aan dat ik werk niet afkrijg of achterloop. En het hielp ook met het gevoel dat je niet alleen bent.

  2. Karlijn Mulder schreef:

    Kernwoorden: Autonomie, binnen gezette kaders, gezien worden, feedback op werk, verbinding met docenten en ‘waar wordt ik gelukkig van?’ (passies)
    Eventuele valkuilen: Samenwerken kan soms frustrerend of lastig zijn. (Andere leerlingen hebben andere gedachtepatronen) De zelfstandigheid. Soms heeft de leerling een handreiking nodig maar krijgt die niet altijd. Niet voldoende feedback, waardoor de leerling vast loopt.

    Voor docenten: Toon lef! Soms denk je dat een leerling de stof niet beheerst, maar door op een andere manier te toetsen, bijvoorbeeld mondeling, projectmatig of door eigen maken, kunnen leerlingen je verrassen.

  3. Willemijn, Pim en Tjeerd schreef:

    Adviezen vanuit het ouder-leerlingpanel HB en Montessori
    Advies aan docenten/schoolleiders/zorgteam:
    – Neem leerlingen serieus.
    – Behandel leerlingen als individu.
    – Herken signalen. Dus docenten moeten voldoende geschoold zijn om signalen op te pikken. Bij signalering, overleg in het zorgteam, of contact met HB-consulent.
    – Ga met de leerling in gesprek.
    – Geen leerlingen vertrouwen en verantwoordelijkheid, maar binnen duidelijke randvoorwaarden.

  4. Groepje 2 schreef:

    Adviezen vanuit het ouder-leerlingpanel HB en Montessori
    Advies aan docenten:
    Docenten moeten er niet direct vanuit gaan dat ze de leerling begrijpen, dat hij weet wat hij voelt en dat ze niet meteen moeten weten wat ze vinden.
    Persoonlijk vragen aan een leerling, hoe gaat het met het werk, loop je bij? (bijv. in een breakout room) Leerlingen zijn heel goed in sociaal wenselijke antwoorden. Als een docent vraagt: “Hoe gaat het met je werk?”, dan zegt een leerling: “Het gaat goed!” Leerling heeft het dan zelfs niet eens door dat leerling sociaal wenselijk antwoord geeft. Verdiepende vragen stellen aan de leerling en het werk erbij laten pakken en laten zien. Wat snap je wel, wat vond je moeilijk aan de stof en laat eens zien waar dat staat.
    Het zou heel erg helpen dat de leerling een mentor heeft waar je veel vertrouwen in hebt.(Mogelijk eerder kunnen kiezen).

  5. A. ter Haar schreef:

    Adviezen vanuit het ouder-leerlingpanel HB en Montessori
    Advies aan docenten/school:
    – Heb het lef om buiten kaders te treden en het gangbare curriculum los te laten waar nodig.
    – Zie de HB leerling met al zijn/haar talenten en mogelijkheden en de daarbij behorende uitdagingen.
    – Ga het gesprek aan en geef vertrouwen. Vraag de leerling wat hij/zij nodig heeft in/voor zijn leerproces binnen het kader van stofbeheersing.
    – Geef ruimte voor maatwerk en sta compacten toe. Stel geen hoge cijfers als voorwaarde voor compacten.
    – Geef leerlingen de kans om te laten zien wat ze kunnen op een manier die bij ze past. Toetsing kan op meerdere en creatieve manieren.
    – Kijk kritisch naar je eigen toetsen en vraag jezelf af ‘Goh, zou het misschien aan de vraagstelling kunnen liggen?!’ Hoe zou de leerling zelf de toetsvraag formuleren?
    – Herken en erken de problemen van HB leerlingen. Verdiep je in de materie.
    – School: Laat hoogbegaafdheid vallen onder het passend onderwijs

  6. Karlijn Mulder schreef:

    Adviezen vanuit het ouder-leerlingpanel HB en Montessori.
    Voor docenten: HB-leerlingen die bijvoorbeeld van wiskunde naar geschiedenis komen hebben het nodig om een nieuwe ‘leermanier aan te zetten’. Zo omschreef de leerling in ons panel het mooi. Het is fijn als docenten starten met een top-down uitleg met kaders. Waar zijn we gebleven, wat gaan we doen, waarom doen we het. Dit motiveert en zet de leerling als het ware ‘aan’.

  7. Vera Röttger schreef:

    Adviezen vanuit het ouder-leerlingpanel HB en Montessori
    Adviezen aan scholen:
    – Een vast aanspreekpunt hebben voor de leerling is erg fijn. Volg daarbij de intuïtie van het kind, zij voelen feilloos aan met wie zij een klik hebben. Is die klik er niet, dan wordt het heel lastig.
    – Misschien is een “intervisie” groep organiseren voor HB leerlingen een goed idee, zodat zij ervaringen kunnen uitwisselen. Of misschien wel een opdracht opstellen voor HB leerlingen waarin zij kunnen samenwerken.

    Adviezen aan docenten:
    – Geef uitgebreide feedback aan HB leerlingen. Geef vooral tips, hoe het anders had gekund. Leg de nadruk op Feed-forward. Kijken naar andere mogelijkheden ipv “afrekeningen”.
    – Sta open om op een andere manier te toetsen. Het samen zoeken naar alternatieven is heel waardevol.
    – Ondersteun de leerling wel, maar maak het ook niet te makkelijk. Dan krijgen ze geen voldoening als ze het bereikt hebben. Geef daarbij duidelijke kaders, maar met veel vrijheid.
    – Vragen stellen is lastig, dus bespreken van de proeven is heel belangrijk. Ze zullen misschien niet snel vragen om verduidelijking. Nodig kind uit om vragen te stellen.
    – Belangstelling hebben. Laat de vragen van leerlingen tot je door dringen. Wat vraagt de leerling nou eigenlijk echt? Anders voelt de leerling zich niet serieus genomen.

  8. Mireille Oostindie schreef:

    Adviezen vanuit het ouder-leerlingpanel HB en Montessori
    Vertrouwen geven aan de leerling, zorgen dat de leerling zich gehoord voelt. Daarmee leg je de basis voor heel veel oplossingen.

  9. Ellis Meenks schreef:

    Adviezen vanuit het ouder-leerlingpanel HB en Montessori
    Voor de schoolleiding: onderzoek de mogelijkheden voor een pilot met vernieuwende manieren van onderwijs waarbij de leerbehoefte van de leerling leidend is en met een grote mate van autonomie voor de leerling t.a.v. het curriculum. De leerling volgt zijn eigen leerroute; de nieuwsgierigheid of leergierigheid van de leerling is hierbij leidend. Voorbeelden van deze onderwijsvisies bestaan al (bv. Agora of MC Kwadraat), maar worden nu vaak ingezet vanuit een reactie op uitval of vastlopen van leerlingen. Terwijl het juist vanuit preventie en visie op toekomstig onderwijs (ook voor niet-HB’ers) zou kunnen worden opgezet.

  10. Sandra schreef:

    Bijdrage van een ouder uit het ouderpanel
    Nog even rustig mijn hele verhaal, met in gedachten mijn succesvolle, relatief onderpresterende uhb dochter van 12.
    De kansen die het Montessori biedt zijn mijn inziens: maatwerk is eenvoudiger te implementeren. Leerlingen kunnen in hun eigen klas het werk van een (of meerdere) jaren later maken. Geen ingewikkeld gedoe met roosters en veilig en fijn in hun eigen klas (voorzover ze dat ook als zodanig ervaren). Door in hun eigen klas te zitten is maatwerk per vak mogelijk, ze hoeven niet gelijk met alle vakken een jaar te versnellen. Jullie vragen al veel autonomie van leerlingen, en leerlingen vragen dat ook van jullie als docenten. Leerlingen staan nu zelf aan het stuur van hun eigen leerlijn. De positie van een leraar op het Montessori is vaker ‘naast’ de leerling ipv boven de leerling, waardoor het mogelijk is ‘samen’ te kijken naar de mogelijkheden binnen het vak.
    De valkuilen (niet per se alleen voor Montessori): vraag niet aan een leerling ‘wat wil je’?’ Kader af welke mogelijkheden jij als docent binnen jouw vakgebied ziet. Wat wil je is een open vraag waarop heel veel antwoorden mogelijk zijn ‘ik wil nu naar huis’, ‘ik wil gamen’, ‘ik wil…’.
    Geef (indien mogelijk) top-down les: bespreek wat er deze periode behandeld gaat worden, wat de leerdoelen zijn. Misschien nog belangrijker: maak duidelijk waar het voor dient, waarom je het moet leren, wat er mogelijk wordt als je het geleerd hebt (je leert naamvallen om een zin te kunnen begrijpen, je leert vergelijkingen om problemen te kunnen oplossen). Een hb-kind weet dan wat er van hem/haar verwacht wordt, en weten waarvoor het dient werkt motiverend.
    Geef een kind duidelijke inhoudelijke feedback. Feedback op basis waarvan de leerling snapt wat voor verbetering vatbaar is, en wat er moet gebeuren om het een volgende keer beter te doen. Dan geef je een kind de kans om te groeien. Hemel de leerling niet op om vervolgens een 7 te geven, dat klopt niet in de beleving van deze leerling. Excellent werk is een 9 of een 10, niet een 7…
    Mocht je bij een leerling besluiten om te gaan versnellen, houdt er dan rekening mee dat het nieuwe tempo/niveau de nieuwe status quo wordt. Met als gevaar dat er weer verveling op de loer ligt. Het kan dus nodig zijn om meer te doen dan alleen te versnellen.
    Niet alle leerlingen zijn gewend om te werken, ergens moeite voor te doen. Ga je een kind uit zijn comfortzone halen, begeleidt hem dan. Anders haakt hij mogelijk al snel weer af, want ‘ik kan het niet’, ‘het is te moeilijk’.
    Mijn dochter is heel goed in toneelspelen. Op school is alles ‘helemaal goed’, is ze vrolijk, maar thuis…. Er is mogelijk een (groot) verschil tussen school en thuis. Al denk ik dat veel ouders zelf wel aan de bel trekken als een kind thuis niet te genieten is, en het verder gaat dan een puberbui.
    En over ouders gesproken: ik, als ouder, zou er heel blij mee zijn, als ik betrokken word bij het onderwijs van mijn dochter. Ook als er vragen zijn over mijn kind. Jullie als docent hoeven het niet alleen te doen.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *